Horasan Harcı Nedir, Nasıl Yapılır,  Nasıl Çözülür?

Horasan Harcı Nedir, Nasıl Yapılır, Nasıl Çözülür?

Yazar : Emre Öztaş Tarih : 2019-01-06 00:55:003

Horasan harcı günümüzde yapılan alçının aynısının eski dönemlerde yapılan alçı şekline denir. 20. Y.y. dan sonra çimento, kum ve demir karışımı ile oluşturulan harç, 20. Y.y. dan öncesinde harç yani doğal olarak tutucu; volkan külleri, kum gibi malzemeler horasanın yapılışının temel malzemelerini oluştururken yumurta akı, kireç, ısıtılmış toprak, saman, kıl gibi malzemeler ise horasan harcının bağlayıcı maddeleri, sağlamlaştırıcı maddeleri olarak kullanılmıştır. Horasan harcının yapılışındaki temel malzemeler ve bağlayıcı maddelerin birleşimi ise gerçekten çok kuvvetli bir yapı olarak karşımıza çıkmaktadır.

Horasan sıva harcının sağlamlığı bazı durumlara göre değişmektedir. Bu durumları açıklayacak olursak ana malzemeler için gerekli olan kirecin kalitesi oldukça önemlidir. Eğer kireç kaliteli değil ise bu horasan harcının sağlamlığını oldukça etkiler ve harç güçsüz kalır. Bir başka açıklama daha yapacak olursak horasan harcının kalitesini kullanılan tuğla tozu da etkilemektedir yani tuğla tozunun inceliği ve kalınlığı da horasan harcının kuvvetini etkiler. Eğer horasan harcının kalitesini öğrenmek istiyorsanız, bir horasan harcının içerisinde ince çakıl taşı varsa bu horasan harcını çok kuvvetlendirir, yok ise harcın kuvveti biraz daha azdır. Bunun sebebi ise horasan harcının yapılışındaki harcın içerisine katılan kireç ve çakıl taşı zaman geçtikçe sertleşir ve kuvvetlenir. Horasan harcının içerisine bağlayıcı madde olarak katılan saman taneleri ve kıl taneleri horasan harcını çatlama, kırılma gibi olaylardan koruduğu gibi çok güzel bir bağlayıcı, harç tutucu olarak kullanılmıştır.

Horasan harcının suya karşı dayanıklı, kuvvetli olanları da vardır. Su kuyuları, hamamlar, dereler ve temeli su altında kalan büyük köprülerde kullanılan harçlar normal harçlardan değildir. Bunlar pişmiş, ısıtılmış kireç ve tuğla kullanılmaktadır. Olay böyle olunca suya karşı dayanıklı bir harç haline gelmektedir. Suya karşı bir güç olan bu harç günümüzde birçok yerde kullanılmaktadır, biraz önce örnekte de söylediğim gibi boğaz köprülerinin suyla temas eden kısımlarında bile bu şekilde alçı, sıva, harç kullanılmıştır ve bu harcın ismi günümüzde horasan harcı olarak bilinmektedir.

Horasan Harcı Nedir, Kayada Horasan Olup Olmadığı Nasıl Anlaşılır?

Eski antik çağlarda yaşayan insanlar değerli eşyalarını ya da mezarları bir kayanın içerisine koyup o kayayı horasan harcı ile kapatırlarmış. Durum böyle ki horasan harcı ile kapatılan yer belli bir süre geçtikten sonra kayanın görünüşünü alır ve insanlar bakışla orada horasan harcı var mı, yok mu anlayamazlar. Ancak bir kayada horasan harcının olup olmadığını anlamanın bazı yolları, yöntemleri bulunmaktadır. Bu yöntemlerden en basit yolu horasan harcının olduğundan şüphelendiğiniz bölgeye su dökmektir. Ne yani horasan harcına su dökülünce nasıl anlaşılır? Dediğinizi duyar gibiyim. Horasan harcına su döktüğünüz zaman su uzun bir süre kurumaz harç nemli olarak kalır sebebi ise horasan harcı suyu içerisine emer bu durum ise harcın uzun bir süre nemli kalmasını sağlar. Normal kayalarda ise suyu döktüğünüz zaman çok az miktarda içerisine emme yapar ve horasan harcına göre çok daha erken kuruma sağlar. Bir kaya parçasının horasan harcı olup olmadığını anlamanın en kolay yolu, horasan olduğundan şüphe duyduğunuz yere su dökün, sonrasında ise normal bir kayaya su dökün normal kaya derken herhangi bir kaya parçası değil yine aynı kayanın yapısında olsun yani horasan olmasından şüphelendiğiniz kayanın başka bir tarafına su dökün bir test edin eğer bir taraf kuruma yapar ama şüphelenen kısımda hala bir nem var ise o kısımda horasan harcı ile kapatılmıştır. Ancak horasan harcı olmasını kontrol etmek için her zaman su dökmeniz gerekmiyor. Antik çağlarda horasan ile alçı yapan usta çok büyük bir rol oynar, zaten horasan harcını yapan horasanı kapayan ustanın becerisi çok yüksek değil ise dikkatli bir bakış ile de oranın horasan olup olmadığı anlaşılır. Bir diğer horasan anlama yolları ise horasan kayadan, harçtan 2 parça kırılır, kopartılır. Bu 2 parça birbirine vurulur ve vuruldu zaman normal kaya parçalarındaki çıkan çat çat sesi gelmez ise bu durumda da horasan olup olmadığını anlaya bilmeniz mümkün.

Horasan Harcı Nasıl Çözülür?

Horasan harcının çözümü yapılmadan önce uzmanlar tarafından bir inceleme gerçekleşir. Bu incelemelerde horasanın içerisinde hangi malzemeler var horasan nelerle güçlendirilmiş gibi kuvvetlendirici malzemelerin incelemesi yapılır.

Eğer Horasan Harcı Çözümünde Hiç Bilginiz Yoksa;

  1. Horasan harcını çözmek için bir kocanın içerisine 1 kilo limon suyu, 2 kilo asit, 2 kilo alkolü birleştirip iyice karıştırmanız gerekmektedir. İyi bir şekilde karıştırdığınızdan emin olduktan sonra bu karışımı horasan harcının üzerine dökün ve 3 – 4 saat kadar bir süre bekleyin. Süre dolduktan sonra kontrol edin eğer horasan da hala bir çözülme yok ise bu horasanın kalınlığına ve içerisindeki kullanılan malzemenin kalitesine göre değişmektedir. Bütün malzemeleri tam 2 katına çıkartıp tekrar bir karışım yapın ve horasanın üzerine dökün.
  2. Horasan kayaya alkol dökün ve ardından pınar ve meşe koyup ateşe verin. Eğer yanınızda ateş kuvvetlendirici gibi ya da piknik tüpü var ise tüpün üzerine oksijen kaynağı başlığı takarak ateşe verebilirsiniz.
  3. Horasan harcını çözmenin, kırmanın devamında hala horasan çözülmedi ise horasanı önce iyi bir soğutun buz misali sağusun horasan kaya ardından ateşe verin bu durum horasanın yıpranıp deforme olmasını sağlayacaktır.
  4. Eğer horasan harcının bulunduğu bölge dar, küçük bir alanda ise horasanın üzerine saf alkol dökülür 1 – 2 saat bekledikten sonra Hürmüz ile ateşe verilir. Bu durumda horasan ısınacaktır. Bu ısınmanın ardından çekiç ile horasan kırılır.
  5. Horasan kaya harçları her ne kadar güçlü bir harç da olsa dayanamadıkları bazı şeyler vardır. Bunlar; horasanın üzerinde ateş yakılır ve üzerine sirke dökülür bu durum karşısında horasan dayanıklılığını kayıp eder ve dağılma meydana gelir. 2. Bir yol ise bildiğimiz yemeklerin içerisinde kullanılan domates salçasıdır. Horasan harçları salçaya karşıda dayanıksız kalırlar.

Önemli not: Horasan harcı çözüm sırasında yüz maskesi, eldiven gibi maddeleri kullanmanızda fayda var aksi halde solunum yolunuzda, cildinizde ya da gözlerinizde bir sağlık problemi meydana gelebilir.



Benzer Paylaşımlar

Horasan Harcı Nedir, Nasıl Yapılır,  Nasıl Çözülür?
Arkeoloji

Horasan Harcı Nedir, Nasıl Yapılır, Nasıl Çözülür?

Emre Öztaş2019-01-06 00:55:003
Ermeni Evlerinde Define Yerleri ve Aranacak Yerler
Arkeoloji

Ermeni Evlerinde Define Yerleri ve Aranacak Yerler

Emre Öztaş2019-01-07 18:05:003
Ermeni Defineleri, Gömüleri Nerelerde Olur?
Arkeoloji

Ermeni Defineleri, Gömüleri Nerelerde Olur?

Emre Öztaş2019-01-06 07:50:003
Define Tuzak Çeşitleri, Hazine, Gömü Tuzakları Nelerdir?
Arkeoloji

Define Tuzak Çeşitleri, Hazine, Gömü Tuzakları Nelerdir?

Emre Öztaş2019-01-06 15:59:003
Define Arama Yöntemleri, Define Bulma Yolları
Arkeoloji

Define Arama Yöntemleri, Define Bulma Yolları

Emre Öztaş2019-01-06 05:44:003
Daha Fazla Oku